Hà Nội nghiên cứu tổ hợp công nghệ cao và trung tâm dữ liệu 4-6 tỷ USD, đặt nền móng cho cực tăng trưởng mới phía Tây Thủ đô

Trần Nhật Linh
(SHTT)- Hà Nội đang nghiên cứu đề xuất hợp tác phát triển Tổ hợp Công nghệ cao, Đổi mới sáng tạo và Trung tâm dữ liệu quy mô đầu tư khoảng 4-6 tỷ USD, hướng tới hình thành hệ sinh thái công nghệ hiện đại, thu hút các lĩnh vực AI, bán dẫn, điện toán đám mây và hạ tầng dữ liệu quy mô lớn.

Nghiên cứu dự án công nghệ quy mô tỷ USD để tạo động lực phát triển mới

Tối 5/7, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng chủ trì cuộc họp nghe báo cáo và cho ý kiến về đề xuất hợp tác phát triển Tổ hợp Công nghệ cao, Đổi mới sáng tạo và Trung tâm dữ liệu trên địa bàn thành phố.

Đề xuất được đưa ra bởi liên doanh giữa Hưng Yên Group, doanh nghiệp phát triển hạ tầng công nghiệp trong nước, và JLand Group, thành viên của Johor Corporation (JCorp), tập đoàn kinh tế thuộc Chính phủ bang Johor, Malaysia.

Theo phương án nghiên cứu ban đầu, dự án có tổng vốn đầu tư sơ bộ khoảng 4-6 tỷ USD, hướng tới xây dựng một tổ hợp công nghệ hiện đại, tích hợp các chức năng nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, sản xuất công nghệ cao cùng hệ thống trung tâm dữ liệu quy mô lớn. Đây được xem là mô hình phát triển đồng bộ nhằm tạo nền tảng cho các ngành công nghệ mũi nhọn trong giai đoạn phát triển mới của Thủ đô.

Việc thành phố tổ chức cuộc họp để nghe báo cáo và cho ý kiến cho thấy dự án hiện vẫn đang ở giai đoạn nghiên cứu đề xuất hợp tác. Các nội dung về quy mô đầu tư, mô hình triển khai và phương thức hợp tác sẽ tiếp tục được nghiên cứu, hoàn thiện trước khi xem xét các bước tiếp theo theo đúng quy định.

Phát biểu tại cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng đánh giá cao việc các doanh nghiệp Malaysia quan tâm tìm hiểu cơ hội đầu tư tại Hà Nội, đồng thời cho rằng Thủ đô đang hội tụ nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển các dự án công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và trung tâm dữ liệu.

t-2

Quang cảnh cuộc họp. Ảnh: Thùy Chi

Nền tảng thể chế mở ra dư địa phát triển mới cho khoa học, công nghệ

Theo lãnh đạo UBND thành phố Hà Nội, một trong những lợi thế quan trọng hiện nay là nền tảng thể chế đang ngày càng hoàn thiện.

Luật Thủ đô năm 2026 cùng nhiều cơ chế phân cấp, phân quyền được Quốc hội và Trung ương trao cho thành phố đã tạo dư địa lớn để Hà Nội chủ động triển khai các mô hình phát triển mới trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Bên cạnh đó, việc công bố Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội với tầm nhìn 100 năm đã xác lập các định hướng phát triển dài hạn, hình thành những không gian tăng trưởng mới, tạo cơ sở để thu hút các dự án quy mô lớn, có tính dẫn dắt trong tương lai.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng, sau quá trình tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Trung ương đã lựa chọn Hà Nội là địa phương tiên phong triển khai nhiều mô hình mới.

Điều này được xem là cơ hội quan trọng để thành phố thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ tiên tiến, đồng thời tạo điều kiện để Hà Nội phát huy vai trò đầu tàu trong phát triển khoa học, công nghệ và kinh tế số.

Hòa Lạc được định vị là hạt nhân của hệ sinh thái công nghệ

Theo định hướng của thành phố, Khu Công nghệ cao Hòa Lạc tiếp tục giữ vai trò trung tâm trong chiến lược phát triển công nghệ cao.

Sau khi được chuyển giao về Hà Nội quản lý, khu công nghệ cao này đang được tái cấu trúc mạnh mẽ theo hướng phát triển thành một đô thị công nghệ hiện đại và trung tâm đổi mới sáng tạo của cả nước.

Không chỉ tập trung các doanh nghiệp công nghệ cao, Hòa Lạc còn được định hướng trở thành không gian hội tụ của các cơ sở đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo.

Theo kế hoạch phát triển, nhiều trường đại học lớn của Việt Nam dự kiến sẽ chuyển hoạt động về khu vực này, qua đó hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển kinh tế tri thức, đồng thời tạo sự liên kết chặt chẽ giữa đào tạo, nghiên cứu và sản xuất.

Đây cũng được xem là nền tảng quan trọng để thu hút các doanh nghiệp công nghệ toàn cầu, bởi nguồn nhân lực chất lượng cao luôn là yếu tố quyết định đối với các ngành công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, robot hay điện toán hiệu năng cao.

kcn-hoa-lac

Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc. Ảnh: Thùy Chi

Hạ tầng năng lượng và giao thông là điều kiện then chốt

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng, để phát triển thành công các trung tâm dữ liệu AI, trung tâm điện toán hiệu năng cao (HPC) và các tổ hợp đổi mới sáng tạo quy mô lớn, hạ tầng năng lượng giữ vai trò quyết định.

Các trung tâm dữ liệu hiện đại tiêu thụ lượng điện rất lớn, đồng thời yêu cầu nguồn cung điện ổn định, liên tục và có khả năng mở rộng trong dài hạn. Vì vậy, việc chuẩn bị hạ tầng năng lượng được xác định là điều kiện tiên quyết đối với các dự án công nghệ quy mô lớn.

Song song với hạ tầng năng lượng, Hà Nội cũng đang đầu tư mạnh cho hệ thống giao thông kết nối khu vực phía Tây.

Trong đó, tuyến đường sắt đô thị số 5 kết nối trung tâm thành phố với Khu Công nghệ cao Hòa Lạc và Đại học Quốc gia Hà Nội được kỳ vọng tạo bước đột phá về kết nối giao thông. Khi hoàn thành, thời gian di chuyển từ trung tâm Hà Nội đến Hòa Lạc dự kiến chỉ còn khoảng 30 phút.

Ngoài tuyến metro này, nhiều tuyến giao thông huyết mạch khác đang được đầu tư và mở rộng nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển của khu vực trong giai đoạn mới.

Theo định hướng phát triển, hạ tầng giao thông đồng bộ sẽ góp phần giảm chi phí logistics, nâng cao khả năng thu hút đầu tư và tạo điều kiện để hình thành hệ sinh thái công nghệ có sức cạnh tranh quốc tế.

52-17833189587221027593275

Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Việt Dũng phát biểu. Ảnh: Thùy Chi

Xây dựng hệ sinh thái hoàn chỉnh cho chuyên gia và doanh nghiệp

Điểm đáng chú ý trong định hướng phát triển của Hà Nội là không chỉ tập trung xây dựng hạ tầng kỹ thuật mà còn hướng tới hình thành hệ sinh thái đô thị hoàn chỉnh.

Theo đó, thành phố đang phát triển khu đô thị thông minh rộng khoảng 600 ha đối diện Khu Công nghệ cao Hòa Lạc nhằm đáp ứng nhu cầu sinh sống, học tập và làm việc của đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học và người lao động.

Bên cạnh đó, việc Hà Nội tiếp nhận quản lý Làng Văn hóa, Du lịch các dân tộc Việt Nam cũng được kỳ vọng tạo thêm không gian văn hóa, du lịch và giải trí quy mô lớn, bổ trợ cho hệ sinh thái công nghệ tại khu vực phía Tây.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng nhấn mạnh mục tiêu của Hà Nội là xây dựng môi trường phát triển toàn diện, nơi các chuyên gia và nhà khoa học không chỉ làm việc mà còn có điều kiện sinh sống, học tập, nghiên cứu và tận hưởng các dịch vụ văn hóa, giải trí chất lượng cao.

Theo lãnh đạo thành phố, đây là mô hình đã được nhiều quốc gia phát triển áp dụng thành công trong quá trình xây dựng các trung tâm đổi mới sáng tạo và công nghệ hàng đầu thế giới.

Rộng đường cho các nhà đầu tư công nghệ quốc tế đến với Hà Nội

Lãnh đạo UBND thành phố Hà Nội nhận định đây là thời điểm quan trọng để phát triển các trung tâm dữ liệu AI, trung tâm điện toán hiệu năng cao, AI Data Center và các tổ hợp đổi mới sáng tạo quy mô lớn.

Với quan điểm chủ động hội nhập và mở cửa thu hút đầu tư, Hà Nội khẳng định sẵn sàng chào đón các nhà đầu tư quốc tế trong lĩnh vực công nghệ cao, hạ tầng dữ liệu và đổi mới sáng tạo.

Theo đó, thành phố đề xuất nghiên cứu nhiều mô hình hợp tác khác nhau, từ hợp tác giữa Chính phủ với nhà đầu tư, hợp tác công tư (PPP), đến các mô hình có sự tham gia của các quỹ đầu tư tài chính quốc tế nhằm lựa chọn phương án phù hợp nhất đối với từng dự án cụ thể.

Đáng chú ý, Hà Nội xác định các dự án công nghệ cao, trung tâm dữ liệu và đổi mới sáng tạo thuộc nhóm dự án ưu tiên đặc biệt.

Thành phố sẽ áp dụng cơ chế "luồng xanh" trong giải quyết thủ tục đầu tư, bảo đảm các hồ sơ đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định được xử lý nhanh chóng, tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp.

Theo lãnh đạo thành phố, Hà Nội có môi trường chính trị ổn định, hạ tầng ngày càng hoàn thiện, môi trường sống an toàn và luôn bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của các nhà đầu tư.

Nhấn mạnh quan điểm thu hút đầu tư của Thủ đô, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng khẳng định: "Hà Nội không cạnh tranh bằng ưu đãi về giá mà cạnh tranh bằng hệ sinh thái, thể chế và môi trường đầu tư".

Ông đồng thời cho biết Hà Nội không chỉ hướng tới mục tiêu phát triển của riêng thành phố mà còn mong muốn tiên phong xây dựng các mô hình mới để có thể nhân rộng trên phạm vi cả nước.

51-17833189790941439062290

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng cùng các thành viên trong đoàn chụp ảnh lưu niệm. Ảnh: Thùy Chi

Hướng tới cực tăng trưởng mới về công nghệ và kinh tế số

Theo định hướng của Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, thành phố đang từng bước tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo hướng đa cực, đa trung tâm, tăng cường liên kết vùng và hội nhập quốc tế.

Trong chiến lược này, khu vực phía Tây, gắn với Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, Đại học Quốc gia Hà Nội cùng mạng lưới các viện nghiên cứu, trường đại học và trung tâm đổi mới sáng tạo được xác định là cực tăng trưởng mới trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kinh tế tri thức, công nghiệp công nghệ cao và hạ tầng số.

Đây sẽ là không gian phát triển trọng điểm để thu hút các dự án quy mô lớn, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của Thủ đô trong giai đoạn chuyển đổi số.

Đề xuất hình thành hệ sinh thái công nghệ quy mô khu vực

Theo đại diện liên danh Hưng Yên Group và JLand Group, dự án được định hướng ưu tiên thu hút đầu tư vào nhiều lĩnh vực công nghệ mũi nhọn như trung tâm dữ liệu AI, trung tâm dữ liệu quy mô lớn, vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, công nghệ số, công nghệ thông tin, tự động hóa, robot, công nghệ xanh, công nghệ năng lượng, nghiên cứu ứng dụng và sản xuất công nghệ cao.

Mục tiêu là hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hiện đại, tạo động lực thúc đẩy kinh tế số, nâng cao năng lực cạnh tranh của Hà Nội trong mạng lưới đổi mới sáng tạo khu vực và quốc tế.

Với tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 4-6 tỷ USD, dự án được định hướng phát triển theo mô hình đồng bộ, hiện đại, xanh, thông minh và bền vững. Đồng thời, dự án hướng tới thu hút các nhà đầu tư chiến lược, doanh nghiệp công nghệ hàng đầu thế giới, các đơn vị vận hành trung tâm dữ liệu, doanh nghiệp AI, bán dẫn, điện toán đám mây cùng các nhà đầu tư thứ cấp chất lượng cao.

Nếu được nghiên cứu, hoàn thiện và triển khai theo đúng quy định, tổ hợp này không chỉ là một dự án đầu tư quy mô lớn mà còn có thể trở thành hạt nhân thúc đẩy quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng của Hà Nội, góp phần phát triển kinh tế tri thức, nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và từng bước đưa Thủ đô trở thành một trung tâm công nghệ, dữ liệu và đổi mới sáng tạo có vị thế trong khu vực.

Ở thời điểm hiện nay, nội dung được thành phố xem xét mới là đề xuất hợp tác nghiên cứu phát triển dự án. Việc triển khai trong tương lai sẽ phụ thuộc vào quá trình nghiên cứu, thẩm định, lựa chọn mô hình hợp tác và các quyết định của cơ quan có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

Thái An